 |
| Gạo Tám Xoan được thương buôn thu tậu và tiêu thụ nhanh lẹ |
Dẻo thơm hạt gạo tiến vua
Những ngày cuối năm, thị trấn Hải Trục đường (quận Hải Hậu) nhường nhịn như ngấm trọn cái lạnh tái tê của mùa đông bởi gió mùa mang theo hơi nước biển, quyện với làn sương mỏng mảnh phân thành bức màn trắng xám, giăng trên từng bụi cỏ, ngọn cây, trên những thửa ruộng được xới xốp tung, bắt đầu cho mùa vụ mới. Xen trong thứ mùi đặc thù của vùng quê đồng bằng Bắc bộ những ngày cận Tết, mùi thơm ấm của khói rơm đốt đồng, mùi liêu trai của trầm hương, mùi thoang thoảng của hoa và cỏ dại, mùi nồng nồng của đất…, khắp từng con ngõ dài nơi đây còn tỏa ra một mùi thơm ngọt ngào của lúa mới, rơm khô, của cơm được nấu trong khoảng gạo Tám Xoan truyền thống. Càng tham gia sâu trọng điểm phố, mùi thơm ngọt càng nồng thắm. Năm nay, Hải Tuyến đường được mùa lúa Tám!
Gắn bó cạn kiệt cuộc thế với hạt gạo Tám Xoan, ông Nguyễn Nguyên Đán (xóm 9, phường Hải Đường) kể, Tám Xoan được coi là hạt gạo cổ điển của người dân Hải Tuyến phố nói riêng và toàn thị xã Hải Hậu nói chung. Từ những ngày 04 tuần 7 nắng cháy bỏng da, bà con mở đầu khiến cho đất, gieo mạ. Mạ gieo đủ 30 - 35 ngày mới đem cấy. Lúa cấy sau 4 bốn tuần sẽ cho thu hoạch.
Quy trình là vậy, nhưng ông Đán cho hay, lúa Tám Xoan được xếp tham gia hàng những loại “khó tính” khác lạ. Bởi lẽ, do đặc tính không ưa sáng, lúa Tám Xoan chỉ trổ bông, ra hạt vào một vụ độc nhất là chiêm xuân. Cây lúa trưởng thành cao tới 1,5m, thời điểm trổ đòng dễ rơi tham gia khoảng 04 tuần 9 âm lịch - đúng mùa mưa bão của miền Bắc. Nếu như trổ bông đúng tham gia thời điểm bão, bông lúa bị gục xuống ruộng nước, mùa lúa năm đó sẽ có nguy cơ mất trắng. Nếu trổ đòng trước bão, hạt lúa kịp cứng, bông lúa bị đổ, sau đó sẽ “ngẩng” lên, khoác đều một màu tiến thưởng nâu khi chín, tỏa một mùi thơm ngọt ngào thoải mái ngay trong khoảng lúc còn ở trên bông. Lúc đó, lúa được mùa. Đương nhiên, ngay cả khi được mùa, sản lượng lúa Tám Xoan chỉ vào khoảng 1-1,2 tấn/ha, bằng khoảng 2/3 các giống khác.
Bà È cổ Thị Cương (xóm 8, phường Hải Tuyến đường) bật mí, muốn cơm gạo Tám Xoan ngon, ngọt nhất, hạt lúa phải được gặt khi mới chín khoảng 80%, lớp áo cám vẫn còn nguyên màu xanh ngọc. Hạt gạo xát ra có dáng thuôn dài, trong suốt, xanh ngà ngọc, từ xa cũng có thể ngửi thấy mùi thơm. Cơm được nấu bằng xoong gang, bếp củi là ngon nhất. Hạt gạo ngậm đủ nước, căng chính mình nở xòe, trắng bông như tuyết. Nhựa trong khoảng gạo tứa ra, quyện chặt vào nhau, khiến cho hạt cơm mềm óng ả. Cơm Tám Xoan thơm lừng, dẻo và ngọt như ướp mật. Xới một bát cơm gạo mới, thêm chút nước mắm ngon điểm xuyết một số lát ớt đỏ tươi, hoặc thêm một chút muối vừng thơm lừng rang nhạt, cả nồi cơm sẽ gấp rút “hết bay”.
Nhờ mưa thuận, gió hòa, cuối năm không có bão lớn, vụ chiêm xuân 2016, phố Hải Tuyến đường được mùa Tám Xoan. Ông Đán cho hay, năm nay, 4 sào lúa Tám nhà ông trĩu hạt, năng suất đạt 1,2 tạ/sào. Với giá sàn 18.000 đồng/kg lúa hoặc 30.000 đồng/kg gạo, nguồn thu nhập trong khoảng bán gạo Tám Xoan đủ để ông lo cho mái ấm một cái Tết tiêm tất.
 |
| Hạt lúa Tám Xoan có màu quà nâu, tỏa mùi thơm nhẹ |
Trằn trọc giữ gìn giống gạo quý
Trị giá lớn tương tự nhưng hạt gạo Tám Xoan đang đứng trước nguy cơ mai một. Theo thống kê của Phòng Nông nghiệp và Tạo ra vùng quê huyện Hải Hậu, hiện trên địa bàn thị xã chỉ còn một vài chục ha đất trồng giống gạo quý này. Xã Hải Tuyến phố là nơi còn trồng đa dạng nhất nhưng tổng quy mô chỉ khoảng 30,5ha, bằng khoảng 5% tổng quy mô đất lúa.
Chia sớt duyên cớ, bà Đỗ Thị Hoa - Phó trưởng Ban Nông nghiệp, UBND xã Hải Tuyến đường - cho hay, đặc trưng của giống lúa Tám Xoan là trổ bông và chín tham gia dịp cuối năm, nhưng thời gian đó Nam Định thường có bão, làm cho một vài năm vừa qua sản lượng gạo Tám Xoan không cao. Chưa kể, hiện thời, do yêu cầu lúa Tám Xoan khá cao, phổ quát thương lái đã sắm các loại gạo khác, trộn với lá Tám (một loại lá cây có mùi như gạo Tám) để hạt gạo có màu xanh nhẹ và mùi thơm giống gạo Tám Xoan, sau đó bán với giá rẻ hơn phần nhiều. Việc này gây hậu quả nghiêm trọng, làm cho người tiêu dùng nhầm tưởng vì chất lượng loại gạo này chẳng thể sánh bằng Tám Xoan.
Giữ giàng giống gạo tiến vua quý giá là một trong những nhiệm vụ quan trọng của ngành nghề nông nghiệp huyện Hải Hậu. Ông Mai Đức Nghĩa - Phó trưởng Phòng Nông nghiệp và Tạo ra nông thôn huyện Hải Hậu - chia sẻ, thị xã đang làm cho việc với vài viện tìm hiểu giống cây trồng nhằm mua biện pháp cải tạo giống gạo quý này để ít ra có thể trồng được 2 vụ/năm. Bước đầu, kết quả đã cho ra giống lúa Tám Xoan bỗng nhiên biến - lùn hơn, ít gãy đổ và côn trùng gây hại, năng suất cao hơn. Một số hộ dân đã trồng thử giống này.
Tin vui ban sơ là thế, nhưng nhược điểm là giống lúa lai kể trên chẳng thể có chất lượng cao như giống cổ truyền. “Vì vậy, ngành nghề nông nghiệp huyện Hải Hậu vẫn khao khát ước muốn các công ty tác dụng, các nhà kỹ thuật tiếp diễn nghiên cứu, sắm giải pháp hiệu quả hơn để cung cấp địa phương gìn giữ giống lúa quý” - ông Nghĩa cho hay.
Trước khi có những giải pháp đồng bộ, nhân tố đáng mừng là bà con Hải Hậu vẫn kiên cường giữ một quy mô đất trồng cho hạt gạo quý cổ xưa của quê hương. Tin rằng, một mai, khi những vạt nắng vàng ươm báo hiệu một mùa hè mới về trên quê lúa, thay cho những luống đất im lìm đang lặng lẽ ngậm sương, những ngọn lúa thơm sẽ thẳng tắp vươn bản thân, sẵn sàng cho một mùa vụ mới. Một mai, khi những ngày Tết kề cận, những cánh đồng lúa trĩu bông sẽ lại nhuộm một màu tiến thưởng nâu óng ả. Hạt gạo trắng trong, căng mẩy theo những chuyến xe đến khắp mọi miền.
Mùi cơm mới, một thoáng, bỗng theo gió ùa vào thơm ngọt ngào…
|
Ngon, quý và thi thoảng nên ngày xưa, gạo Tám Xoan được chọn để tiến vua. Còn hiện nay, khi lúa mới ra bông, thương lái đã về tận nơi, đặt hàng từng nhà mang ra thành phố tiêu thụ. Đây trở thành thức quà quý dành tặng nhau mỗi thời điểm Tết tới. |
Có thể bạn quan tâm: máy bơm chìm giếng khoan coverco
No comments:
Post a Comment